Zanim kupisz radio z tunerem cyfrowym, warto upewnić się, że w Twojej okolicy w ogóle jest sygnał DAB+. W Polsce sieć nadajników DAB+ nie pokrywa jeszcze całego kraju równomiernie, dlatego sprawdzenie zasięgu przed zakupem odbiornika pozwala uniknąć rozczarowania. Poniżej znajdziesz sposoby na weryfikację zasięgu, wyjaśnienie różnic między DAB a DAB+ oraz podpowiedzi, co zrobić, gdy sygnał w Twojej okolicy jest słaby.
Najważniejsze informacje w skrócie
- Zasięg DAB+ w Polsce sprawdzisz najwygodniej na mapie zasięgu udostępnianej przez operatorów multipleksów, choć część obszarów, zwłaszcza terenów górskich i słabo zaludnionych, nadal ma ograniczone pokrycie.
- DAB i DAB+ to dwa różne standardy cyfrowego radia, przy czym DAB+ jest nowszą i efektywniejszą wersją, a stary DAB praktycznie wyszedł już z użycia.
- Pierwszy ogólnopolski multipleks komercyjny DAB+ ruszył w Polsce w 2020 roku, po kilku latach nadawania testowego, a sieć nadajników jest od tego czasu sukcesywnie rozbudowywana.
- Odbiór DAB+ wymaga dedykowanego tunera, zwykłe radio z tunerem FM nie odbierze sygnału cyfrowego bez dodatkowego modułu.
- Nawet przy dobrym zasięgu jakość odbioru zależy też od anteny odbiornika oraz od tego, czy urządzenie stoi blisko okna lub na wyższej kondygnacji.
Czym różni się DAB od DAB Plus?
DAB (Digital Audio Broadcasting) to pierwszy standard cyfrowego radia naziemnego, opracowany jeszcze w latach dziewięćdziesiątych. DAB+ to jego rozwinięcie, które wykorzystuje wydajniejszy kodek audio, dzięki czemu na tej samej przepustowości mieści się więcej stacji przy zachowaniu lepszej jakości dźwięku. W praktyce w Polsce funkcjonuje wyłącznie DAB+, a stary standard DAB nie jest już wykorzystywany komercyjnie. Jeśli kupujesz odbiornik, zwracaj uwagę, czy w specyfikacji jest wprost wymieniony DAB+, nie tylko ogólne DAB.
Jakie parametry techniczne odróżniają DAB i DAB+?
Oba standardy nadają w tym samym paśmie częstotliwości, w Europie jest to tak zwane pasmo III, obejmujące zakres około 174 do 240 MHz, i korzystają z tej samej modulacji OFDM, odpornej na zakłócenia i wielodrogowe odbicia sygnału. Różnica leży w kodowaniu dźwięku. Pierwotny DAB korzysta z kodeka MPEG-1 Audio Layer II, znanego jako MP2, który przy ograniczonej przepływności generuje zauważalnie gorszą jakość dźwięku. DAB+ wykorzystuje nowszy kodek HE-AAC v2, który przy tej samej przepustowości multipleksu pozwala zmieścić więcej programów radiowych, zachowując jednocześnie wyraźnie lepszą jakość dźwięku niż stary DAB.
Kiedy wprowadzono DAB+ w Polsce?
Testowe nadawanie DAB+ w Polsce prowadzono od 2013 roku, początkowo na ograniczonym obszarze. Pierwszy ogólnopolski multipleks komercyjny, uruchomiony przez operatora infrastruktury nadawczej, zaczął nadawać w 2020 roku. Od tego momentu liczba nadajników i multipleksów regionalnych jest sukcesywnie zwiększana, jednak proces budowy pełnej sieci wciąż trwa, dlatego pokrycie w poszczególnych regionach różni się w zależności od tego, kiedy dany obszar objęto zasięgiem.
Jak sprawdzić mapę zasięgu DAB+ w swojej okolicy?
Najprostszym sposobem jest skorzystanie z mapy zasięgu udostępnianej online przez podmioty odpowiedzialne za nadawanie multipleksów cyfrowych w Polsce. Wpisujesz swoją lokalizację lub miejscowość, a mapa pokazuje, czy dany obszar jest objęty zasięgiem nadajnika oraz z jakiego kierunku dociera sygnał. Warto sprawdzić zasięg nie tylko dla adresu domowego, ale też dla miejsc, w których planujesz korzystać z przenośnego odbiornika, na przykład na działce czy w samochodzie.
Co sprawdzić na mapie zasięgu?
Przy sprawdzaniu mapy zasięgu zwróć uwagę na kilka elementów:
- Odległość od najbliższego nadajnika DAB+ obsługującego dany multipleks.
- Ukształtowanie terenu między Twoją lokalizacją a nadajnikiem, ponieważ wzniesienia i wysoka zabudowa osłabiają sygnał.
- Liczbę dostępnych multipleksów w regionie, bo w niektórych miastach, na przykład we Wrocławiu, dostępnych jest więcej programów niż na terenach wiejskich.
- Aktualność danych na mapie, ponieważ sieć nadajników jest sukcesywnie rozbudowywana od uruchomienia pierwszego ogólnopolskiego multipleksu w 2020 roku.
Jak sprawdzić zasięg dla różnych lokalizacji, w których korzystasz z radia?
Jeśli oprócz domu planujesz słuchać radia DAB+ w samochodzie, na działce albo w innym mieście, warto sprawdzić mapę zasięgu osobno dla każdej z tych lokalizacji. Zdarza się, że adres domowy leży w dobrym zasięgu jednego multipleksu, a już kilkanaście kilometrów dalej, na przykład na trasie dojazdu do pracy, sygnał zanika lub docierają wyłącznie pojedyncze programy.
Czy w Polsce działa DAB+?
Tak, DAB+ działa w Polsce od uruchomienia pierwszego ogólnopolskiego multipleksu komercyjnego w 2020 roku, choć proces budowy pełnej sieci nadajników wciąż trwa. Pokrycie jest najlepsze w dużych aglomeracjach i wzdłuż głównych szlaków komunikacyjnych, natomiast w mniejszych miejscowościach i na terenach o trudnej rzeźbie terenu zasięg bywa niepełny lub niestabilny. Dlatego sprawdzenie mapy zasięgu przed zakupem odbiornika jest bardziej istotne niż w przypadku klasycznego radia FM, które w Polsce ma pokrycie praktycznie kompletne.
Jakie są plany rozbudowy sieci DAB+?
Operatorzy multipleksów uruchamiają kolejne nadajniki regionalne sukcesywnie, w kolejnych miastach i na obszarach, gdzie pokrycie było dotąd niepełne. W praktyce oznacza to, że mapa zasięgu, którą sprawdzasz dzisiaj, może w kolejnych latach pokazywać lepsze pokrycie dla tej samej lokalizacji, dlatego warto weryfikować ją ponownie, jeśli wcześniej sygnał w danym miejscu był słaby lub niedostępny.
Jak odbierać radio DAB+ bez dostępu do mapy zasięgu?
Jeśli nie masz pewności co do zasięgu w swojej okolicy albo chcesz to zweryfikować praktycznie, najprostszym testem jest uruchomienie skanowania kanałów w odbiorniku DAB+. Większość urządzeń tego typu, w tym modele stacjonarne łączące tuner cyfrowy z odtwarzaczem CD, ma funkcję automatycznego wyszukiwania dostępnych stacji. Jeśli po skanowaniu lista programów jest pusta lub bardzo krótka, to sygnał w danym miejscu jest słaby albo antena odbiornika jest źle ustawiona.
Warto też sprawdzić dostępność sygnału z różnych miejsc w domu, ponieważ odbiór DAB+ bywa czuły na lokalizację. Ustawienie odbiornika bliżej okna, z dala od metalowych elementów i innych urządzeń elektronicznych, często poprawia jakość odbioru bez konieczności instalowania dodatkowej anteny zewnętrznej.
Czy RMF FM nadaje w DAB+?
Tak, RMF FM, podobnie jak większość dużych stacji ogólnopolskich, jest dostępne w sieci DAB+ na obszarach objętych zasięgiem odpowiedniego multipleksu. Warto jednak pamiętać, że dostępność konkretnej stacji w danej lokalizacji zależy od tego, czy dany multipleks w ogóle dociera do Twojej okolicy, a nie każda stacja nadaje na wszystkich multipleksach jednocześnie. Dlatego przed zakupem odbiornika dobrze jest sprawdzić nie tylko ogólny zasięg DAB+, ale też listę stacji dostępnych na konkretnym obszarze.
Jak zdiagnozować jakość odbioru DAB+ w swojej okolicy?
Zanim uznasz, że w danej lokalizacji DAB+ nie działa, warto po kolei sprawdzić kilka elementów, które najczęściej decydują o jakości odbioru. Zestawienie poniżej pomaga szybko ocenić, czy problem leży po stronie zasięgu, terenu, czy samego odbiornika.
Tabela diagnostyczna do oceny odbioru DAB+
| Element do sprawdzenia | Co oznacza dobry wynik | Co oznacza słaby wynik |
|---|---|---|
| Mapa zasięgu dla adresu | Lokalizacja leży w zasięgu głównego multipleksu | Lokalizacja poza zasięgiem lub na granicy pokrycia |
| Skanowanie kanałów w odbiorniku | Kilka lub kilkanaście stacji na liście | Pusta lista lub pojedyncze stacje z zakłóceniami |
| Odległość od nadajnika | Kilka do kilkunastu kilometrów w terenie otwartym | Duża odległość lub przeszkody terenowe między odbiornikiem a nadajnikiem |
| Rodzaj terenu | Teren płaski lub miejska zabudowa z widocznością nadajnika | Tereny górskie, doliny, gęsty las |
Co zrobić, gdy zasięg DAB+ w okolicy jest słaby?
Gdy mapa zasięgu pokazuje słabe pokrycie lub skanowanie odbiornika znajduje niewiele stacji, warto sprawdzić kilka rozwiązań przed rezygnacją z zakupu radia cyfrowego:
- Zmiana lokalizacji odbiornika w domu, na przykład przeniesienie go bliżej okna od strony najbliższego nadajnika.
- Podniesienie odbiornika na wyższą kondygnację, jeśli mieszkasz w budynku wielopiętrowym.
- Sprawdzenie, czy antena teleskopowa odbiornika jest w pełni rozłożona i ustawiona pod odpowiednim kątem.
- Rozważenie odbiornika z możliwością podłączenia anteny zewnętrznej, jeśli sygnał w danej okolicy jest generalnie słaby, ale obecny.
- Sprawdzenie dostępności sygnału w innym miejscu, na przykład w samochodzie lub na działce, jeśli dom leży na granicy zasięgu.
Czy odbiornik z tunerem FM wystarczy zamiast DAB+?
Zwykły tuner FM i tuner DAB+ to dwie osobne technologie i jedna nie zastępuje drugiej. Odbiornik wyposażony wyłącznie w tuner FM nie odbierze żadnej stacji nadawanej cyfrowo, niezależnie od siły sygnału w okolicy. Jeśli zależy Ci na dostępie zarówno do stacji analogowych, jak i cyfrowych, warto wybrać model łączący oba tunery w jednym urządzeniu. Tego typu rozwiązania są też praktyczne w okresie, gdy pokrycie DAB+ w danym regionie jest jeszcze niepełne, ponieważ w razie braku sygnału cyfrowego odbiornik automatycznie pozwala korzystać z pasma FM.
Gdzie zgłosić problemy z zasięgiem DAB+?
Jeśli mapa zasięgu wskazuje pokrycie w Twojej okolicy, a mimo to odbiornik po prawidłowym ustawieniu anteny nie znajduje stacji, warto zgłosić sprawę do podmiotu odpowiedzialnego za pracę danego nadajnika. Informacje kontaktowe do operatora multipleksu obsługującego dany region publikowane są zwykle na tej samej stronie, na której udostępniana jest mapa zasięgu. W sprawach dotyczących ogólnej dostępności programów radiowych w danym standardzie nadawania można też kierować pytania do Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, która nadzoruje rynek nadawców w Polsce. Zanim zgłosisz problem, warto ponownie sprawdzić skanowanie kanałów oraz ustawienie anteny, ponieważ część zgłoszeń wynika z ustawienia odbiornika, a nie z rzeczywistej awarii nadajnika.
Od czego zacząć wybór odbiornika DAB+?
Zanim zdecydujesz się na konkretny model, sprawdź mapę zasięgu dla swojego adresu oraz miejsc, w których planujesz korzystać z radia. Jeśli pokrycie jest dobre, wybierz odbiornik z wbudowaną anteną teleskopową i funkcją automatycznego skanowania stacji, co ułatwi codzienne korzystanie z urządzenia. Jeśli sygnał w okolicy jest na granicy zasięgu, postaw na model z możliwością podłączenia anteny zewnętrznej oraz z tunerem FM jako zapasowym źródłem odbioru.
W ofercie Hama znajdziesz odbiorniki radiowe z tunerem DAB+, w tym modele łączące odbiór cyfrowy z odtwarzaczem CD i tunerem FM, zgodne z normami CE. Dobór konkretnego modelu warto oprzeć na wyniku sprawdzenia zasięgu w Twojej okolicy, a nie odwrotnie.
Pytania i odpowiedzi
Jak odbierać radio DAB+ bez dedykowanego odbiornika?
Bez dedykowanego tunera DAB+ nie da się odebrać sygnału cyfrowego. Zwykłe radio z tunerem FM lub głośnik Bluetooth bez wbudowanego modułu DAB+ nie obsłuży tego standardu, niezależnie od siły sygnału w okolicy.
Czy RMF FM nadaje w DAB+?
Tak, RMF FM jest dostępne w sieci DAB+ na obszarach objętych zasięgiem odpowiedniego multipleksu, choć dostępność konkretnej stacji zależy od lokalizacji i pokrycia danego regionu.
Czym się różni radio DAB od DAB Plus?
DAB+ to nowsza wersja standardu DAB, wykorzystująca wydajniejszy kodek audio HE-AAC v2, dzięki czemu oferuje więcej stacji przy lepszej jakości dźwięku niż starszy kodek MP2 stosowany w DAB. W Polsce funkcjonuje wyłącznie DAB+, stary DAB nie jest już używany komercyjnie.
Czy w Polsce działa DAB+?
Tak, DAB+ działa w Polsce od uruchomienia pierwszego ogólnopolskiego multipleksu komercyjnego w 2020 roku, choć sieć nadajników wciąż jest rozbudowywana. Najlepszy zasięg mają duże miasta i główne szlaki komunikacyjne, natomiast na terenach wiejskich i górskich pokrycie bywa ograniczone.
Jak sprawdzić, czy mój adres jest w zasięgu DAB+?
Najprostszym sposobem jest skorzystanie z mapy zasięgu udostępnianej online przez operatorów multipleksów DAB+, gdzie wpisujesz lokalizację i sprawdzasz pokrycie sygnału dla danego obszaru.
Do kogo zgłosić problem, jeśli odbiornik DAB+ nie znajduje żadnych stacji mimo dobrego zasięgu na mapie?
Warto najpierw sprawdzić ustawienie anteny i zmienić lokalizację odbiornika w domu, na przykład bliżej okna. Jeśli to nie pomoże, problem można zgłosić do operatora multipleksu obsługującego dany region lub do Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji, która nadzoruje rynek nadawców w Polsce.
